Onweer

Jaarlijks overlijden er in Nederland gemiddeld 2 mensen door onweer en raken er tientallen gewond door (de gevolgen van) onweer Met de ’tien secondenregel‘ kun je inschatten wanneer je moet gaan schuilen.

10 seconden regel

Geluid is veel langzamer dan licht. Je ziet eerst de flits en hoort dan pas de donder. Dit principe kun je gebruiken om de afstand tot de bui te schatten. Je telt het aantal seconden tussen flits en donder en deelt het door drie. De uitkomst is de afstand in kilometers. Bij tien seconden of minder, dan is de bui gevaarlijk dichtbij en moet je snel een veilige schuilplaats gaan zoeken. Maar wat moet je doen als je niet vlakbij of in een gebouw bent? Zoek een geschikte veilige schuilplaats:

Veilige plaatsen:

  • In een gebouw, met dichte ramen, niet te dicht bij de ramen
  • In een gesloten metalen kooi zoals een auto. Houdt wel alle ramen en deuren gesloten.

Onveilige plaatsen:

  • In de buurt van of onder alleenstaande bomen
  • In de buurt van of op open water
  • Boven of langs een hoog gebouw, heuvel, uitzichtspunt, etc.
  • Open veld
  • Bij omheiningen (ook niet-metalen omheiningen), bedradingen of leidingen,
  • Bushokjes, carports
  • In bad, douche, tijdens handen wassen
  • In een tent, onder een paraplu
  • Bij je fiets, houdt minimaal 3 meter afstand tot je fiets

Wat moet je doen als er geen veilige schuilplaats in de buurt is:

  • Blijf niet in de buurt van metalen voorwerpen zoals tentstokken, fietsen, Zet je  fiets minimaal 3 meter bij je vandaan en houd minimaal 3 m afstand van hekwerken of afrasteringen.
  • Als je in het bos bent, zoek dan een laag groepje bomen in het laagste deel van het terrein. Nooit onder een alleenstaande boom gaan staan.
  • In open veld: ga gehurkt op je tenen zitten, sla de armen om de knieën, het hoofd zo laag mogelijk, de handen over de oren en de voeten tegen elkaar.
  • Hurk zo mogelijk in een greppel
  • Ga nooit plat op de grond liggen.
  • Maak in geen geval gebruik van een paraplu.
  • Bij zwemmen of varen: ga zo snel mogelijk uit het water. Dit geldt ook voor overdekte zwembaden.
  • In een groep loop je een groter risico op blikseminslag. Blijf dus niet bij elkaar maar hurk verspreid van elkaar. Houd zo mogelijk minimaal 3 meter afstand tot elkaar

Als iemand getroffen wordt door blikseminslag:

Wanneer iemand direct of indirect getroffen wordt door de bliksem, is er zeker kans dat hij/zij het overleeft. Iemand die natte kleren draagt loopt een groter risico op ernstige schade dan iemand die helemaal droog is. Wel kan de persoon een hartstilstand krijgen en bewusteloos raken. In veel gevallen zal er blijvende (zenuw)schade optreden.

Het is dus van groot belang het risico om geraakt te worden door blikseminslag te minimaliseren.

Door: Guido Vroemen sportarts en medisch bioloog SMA Midden Nederland